Ứng dụng công nghệ để xây dựng “Hà Nội – thành phố sáng tạo”
Hồ Gươm về đêm. Ảnh internet.

ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ TRONG XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI SÁNG TẠO

Năm 2019, Hà Nội đã chính thức gia nhập Mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO. Đây là cơ hội thuận lợi cho Hà Nội trong việc định vị thương hiệu, quảng bá hình ảnh trong tất cả các lĩnh vực sáng tạo văn hóa, cốt lõi là thiết kế sáng tạo. 

Đánh giá quá trình ứng dụng công nghệ trong xây dựng thành phố Hà Nội sáng tạo có thể nhận thấy ở bốn điểm. Một là, trong bảo tồn và quảng bá văn hóa Thủ đô; Hai là, trong xây dựng, quản lý đô thị và bảo vệ môi trường; Ba là, trong cải cách thủ tục hành chính; Bốn là, trong phát triển kinh tế, nâng cao hiệu quả lao động...

Điểm nổi bật nhất trong việc ứng dụng công nghệ trong quảng bá văn hóa – di tích lịch sử của Hà Nội chính là áp dụng công nghệ số. Nhiều bảo tàng, khu di tích đã triển khai thực hiện ứng dụng công nghệ số vào hoạt động bảo tồn, phát huy giá trị di sản để tăng sức hấp dẫn cho điểm đến. Có thể kể đến Bảo tàng Hà Nội với nhiều chương trình ứng dụng công nghệ đa chiều, nhiều tương tác trong trưng bày nghệ thuật hội họa “Bùi Xuân Phái với Hà Nội”; triển lãm đa phương tiện “Tranh dân gian Hàng Trống”...; Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội áp dụng phần mềm hướng dẫn tham quan trên điện thoại di động; nhiều di sản trong phố cổ Hà Nội ứng dụng công nghệ ảnh “360 độ”, đem đến cho du khách cơ hội tìm hiểu về các di tích, công trình nghệ thuật kiến trúc trước khi tham quan thực tế...

Một góc Hà Nội. Ảnh Internet.

Một góc Hà Nội. Ảnh Internet.

Ứng dụng công nghệ nâng tầm âm nhạc và nghệ thuật biểu diễn truyền thống Công nghệ số đã được ứng dụng trong các hoạt động biểu diễn nghệ thuật, bảo tồn, phục dựng và quảng bá những giá trị của di sản văn hóa. Vở diễn thực cảnh “Tinh hoa Bắc Bộ” (tại Khu du lịch Tuần Châu, huyện Quốc Oai) là điểm sáng của văn hóa Thủ đô với một sân khấu mới mẻ trên mặt nước, một hệ thống công nghệ hiện đại được ứng dụng, nhất là hệ thống ánh sáng la-de. Trên nền đó, tôn vinh và quảng bá những nét văn hóa tinh túy của làng quê Bắc Bộ với sự tham gia diễn xuất của 250 diễn viên chuyên nghiệp và quần chúng.

Điểm nổi bật thứ hai thành phố Hà Nội đã làm được đó là việc ứng dụng công nghệ xây dựng, quản lý đô thị và bảo vệ môi trường. Trong năm 2018, tại Hà Nội đã thử nghiệm một số giải pháp công nghệ cho lĩnh vực giao thông. Những giải pháp này bao gồm: Xử lý vi phạm, phân tích, điều khiển giao thông tự động qua hệ thống camera, hơn 600 camera các loại được sử dụng để theo dõi lưu lượng giao thông, điều khiển đèn giao thông từ xa, và xử lý vi phạm nguội, việc ứng dụng công nghệ đã tỏ ra rất hiệu quả khi giảm mạnh được nhân lực và chi phí để điều tiết giao thông và camera giao thông cũng góp phần không nhỏ giúp theo dõi an ninh, làm người dân yên tâm hơn. Việc quản lý đỗ xe qua ứng dụng iParking được đẩy mạnh ở Hà Nội. Với ứng dụng này, người dùng có thể tìm được điểm đỗ xe thích hợp với lộ trình của mình, kiểm tra chỗ trống, hẹn lịch và thanh toán trực tuyến. 

Theo báo cáo của Sở Khoa học – Công nghệ Hà Nội, Sở đã triển khai nhiều đề tài trong lĩnh vực môi trường đem lại nhiều những hiệu quả tích cực, như là: đề tài “Nghiên cứu công nghệ sản xuất túi đựng rác tự hủy từ nhựa phế thải” một phần đã khắc phục được vấn nạn của túi ni lông được làm từ dầu mỏ nguyên chất; đề tài nghiên cứu hạt polyme siêu hấp thụ nước AMS-1 có khả năng giữ nước và các chất dinh dưỡng trong quá trình sinh trưởng và phát triển của cây, cải tạo đất giúp cây trồng phát triển tốt, năng suất tăng, không gây độc hại và an toàn với môi trường. Đầu tư xây dựng các trạm quan trắc môi trường hiện đại, kết nối với nhau, giúp thành phố đánh giá về diễn biến môi trường; đưa ra cảnh báo sớm về ô nhiễm không khí, môi trường nước...; làm căn cứ để thành phố có giải pháp xử lý ô nhiễm kịp thời, đạt hiệu quả cao. Đầu tư xây dựng hệ thống quản lý thoát nước cho đô thị với các chức năng dự báo, theo dõi diễn biến mưa, quản lý lượng mưa, mực nước, điều tiết, giám sát các điểm úng ngập bằng camera và tự động hóa.

Bên cạnh đó, thành phố cũng thúc đẩy phát triển, sử dụng năng lượng mới, năng lượng tái tạo, các nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu mới thay thế các nguồn tài nguyên truyền thống trong lĩnh vực xây dựng, giao thông, chiếu sáng. Hỗ trợ doanh nghiệp áp dụng công nghệ sản xuất xanh, sạch; từng bước chuyển đổi, sử dụng nhiên liệu sạch, thân thiện môi trường. Hoàn thành lập hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu về đất đai. Đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án nhà máy đốt rác phát điện theo công nghệ hiện đại, các nhà máy xử lý nước thải; hệ thống thu gom, trạm xử lý nước thải tại các cụm công nghiệp và làng nghề.

Điểm nổi bật thứ ba chính là ứng dụng công nghệ trong cải cách thủ tục hành chính. Thực hiện Chương trình 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội về “Đẩy mạnh cải cách hành chính”, Hà Nội không ngừng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính, cung ứng dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, 4; đến nay toàn thành phố có 1.448 dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, 4, đạt tỷ lệ 80%, trong đó 239 dịch vụ công trực tuyến mức 4. 

Số hồ sơ tiếp nhận trên Cổng Dịch vụ công trực tuyến và hệ thống một cửa điện tử Thành phố đạt hơn 2,2 triệu hồ sơ; riêng thủ tục liên thông đăng ký khai sinh đang vận hành trên hệ thống một cửa điện tử dùng chung đạt 74% hồ sơ tiếp nhận trực tuyến đã góp phần đưa tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng, trước hạn trên toàn Thành phố lần lượt đạt 98,81%, 98,13%, 98,5%, 99,86% qua các năm 2016, 2017, 2018, 2019. 

Hơn nữa, Hà Nội còn tập trung triển khai 3/6 hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu cốt lõi (cơ sở dữ liệu dân cư cho trên 7,5 triệu người dân thành phố, cơ sở dữ liệu quản lý doanh nghiệp của thành phố, cơ sở dữ liệu quản lý bảo hiểm); lắp đặt mạng diện rộng, các phần mềm một cửa điện tử dùng chung kết nối với Cổng Dịch vụ công trực tuyến, đào tạo sử dụng phần mềm và hướng dẫn, hỗ trợ người dân thực hiện, với 647 lớp đào tạo trực tiếp cho 17.800 cán bộ, công chức, viên chức về chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin…

Cuối cùng là ứng dụng công nghệ trong phát triển kinh tế, nâng cao năng suất lao động, chất lượng hàng hóa, đẩy mạnh phong trào khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. Kinh tế tri thức, kinh tế số, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo được chú trọng phát triển.

Hà Nội luôn quan tâm phát huy tiềm lực, nhất là trí tuệ, tiềm năng “chất xám” của đội ngũ trí thức, các trường đại học và cao đẳng, viện nghiên cứu trên địa bàn để thúc đẩy phát triển khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, góp phần quan trọng vào việc nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của kinh tế Thủ đô. Đã tiếp nhận và tổ chức triển khai nhiều đề tài, dự án thử nghiệm nhằm năng cao năng suất lao động, nâng cao chất lượng sản phẩm và bảo vệ môi trường. Thành phố đã có nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo thông qua việc triển khai các đề tài, dự án sản xuất thử nghiệm có giá trị thực tiễn và khả năng thương mại hóa cao, hỗ trợ các doanh nghiệp phát triển ý tưởng, hoàn thiện công nghệ, phát triển sản phẩm mới làm cơ sở thành lập các doanh nghiệp khoa học - công nghệ. Phong trào khởi nghiệp sáng tạo bước đầu đã lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội.

Để giúp các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp từng bước hòa nhập với xu hướng chung, nâng cao tính cạnh tranh, thành phố Hà Nội đã triển khai nhiều hoạt động khuyến công thiết thực. Những chính sách triển khai cho thấy hiệu quả bởi việc đầu tư máy móc, thiết bị tiên tiến đã giúp các cơ sở nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, giảm thiểu ô nhiễm môi trường, đáp ứng tốt hơn các yêu cầu của khách hàng, đặc biệt là đơn hàng số lượng lớn mà điều kiện công nghệ, thiết bị trước đó không thể thực hiện được.

NHỮNG GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY PHÁT TRIỂN THƯƠNG HIỆU "THÀNH PHỐ SÁNG TẠO"

Việc gia nhập Mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO là bước tiến thuận lợi cho Thủ đô trong việc định vị thương hiệu, quảng bá hình ảnh trên mọi lĩnh vực sáng tạo, gia nhập nhóm các thành phố toàn cầu đang phát triển theo hướng đổi mới sáng tạo, hướng tới mục tiêu nâng cao vị thế và tạo dựng hình ảnh mới, hấp dẫn hơn cho Hà Nội. Để xây dựng, gìn giữ và phát triển thương hiệu thành phố sáng tạo, Hà Nội cần có những giải pháp sau:

Thứ nhất, cần nâng cao nhận thức từ mỗi người dân đến toàn xã hội về sáng tạo, đổi mới sáng tạo, đặc biệt là những “trọng trách” khi Hà Nội được tham gia vào mạng lưới các thành phố sáng tạo toàn cầu. Tăng cường công tác tuyên tuyền với nhiều hình thức phong phú, đa dạng và lôi cuốn, phù hợp với mọi lứa tuổi để các chủ trương, chính sách thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong xây dựng và phát triển thương hiệu “Thành phố sáng tạo” Hà Nội để người dân nắm rõ.

Thứ hai, để thực hiện cam kết với UNESCO, Hà Nội cần cụ thể hóa bằng các chương trình và kế hoạch hành động với các chính sách của Thành phố, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhằm nâng tầm cho lĩnh vực sáng tạo thiết kế, cũng như nâng cao nhận thức, gắn kết cộng đồng hòa trong nhịp đập văn hóa và sáng tạo của Thành phố để từng bước hiện thực hóa các sáng kiến và đề xuất của Hà Nội trong hồ sơ ứng cử hướng đến mục tiêu trở thành kinh đô sáng tạo của khu vực, điểm đến của tri thức và sáng tạo trên thế giới như: Xây dựng thành phố thông minh với các hợp phần như giao thông thông minh, du lịch thông minh...; Triển khai đề án hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo đến năm 2025; Kiến tạo Trung tâm Thiết kế sáng tạo Hà Nội; Xây dựng, củng cố các không gian sáng tạo tại Hà Nội; Dự án chuỗi chương trình truyền hình Tài năng sáng tạo Hà Nội: Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội; Tổ chức Diễn đàn mạng lưới các thành phố sáng tạo Đông Nam Á; Hình thành mạng lưới các nhà thiết kế sáng tạo trẻ; Xây dựng hệ thống logo nhận diện chung cho thương hiệu Thành phố Hà Nội sáng tạo và đăng ký bảo hộ độc quyền tại Việt Nam và thế giới....

Thứ ba, đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng công nghệ trong các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, quản lý lễ hội... để gìn giữ những nét văn hóa truyền thống đặc trưng, đồng thời gắn với phát triển kinh tế. Đẩy nhanh số hóa và lưu trữ dữ liệu các địa điểm du lịch văn hóa, di sản vật thể và phi vật thể, sản phẩm làng nghề, sản phẩm đặc trưng của Hà Nội... trên nền tảng điện toán đám mây phục vụ cho việc quản lý, tra cứu, học tập. Tận dụng tối đa cơ hội của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, đặc biệt là các lĩnh vực mà Hà Nội có nhiều tiềm năng và lợi thế để phát triển như: Nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, công nghệ sinh học, công nghệ thông tin, công nghệ vật liệu mới, công nghệ xử lý môi trường, y tế, công nghệ số, khoa học dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, chuỗi khối, in 3D....

Thứ tư, tăng cường khai thác nguồn lực từ đội ngũ trí thức, chuyên gia trong lĩnh vực thiết kế, nghệ thuật thông qua các cơ chế, chính sách thu hút, đãi ngộ, trọng dụng, vinh danh. Đặc biệt là đội ngũ chuyên gia, khoa học đầu ngành và cộng đồng các nhà khoa học Việt Nam ở nước ngoài, các nhà khoa học quốc tế. Củng cố, phát triển, đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Hà Nội, Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Thành phố, Hội Nữ trí thức Hà Nội... tạo môi trường lành mạnh để phát huy năng lực sáng tạo và nâng cao phẩm chất, đạo đức của đội ngũ trí thức.

Thứ năm, xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu của cả nước và khu vực. Trong đó, tập trung chú trọng phát triển công nghiệp văn hóa, hoàn thiện các cơ chế, chính sách để Hà Nội phát huy được sức mạnh văn hóa, phát huy thương hiệu khi tham gia mạng lưới các thành phố sáng tạo./.

Tuấn Đạt

Có thể bạn quan tâm

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác

Mới nhất

Liên kết website

Xem nhiều nhất