Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đề nghị Chính phủ tập trung nỗ lực cao nhất cho phòng,
chống dịch COVID-19, giảm thiểu các thủ tục và chi phí trong sản xuất,
kinh doanh, xuất khẩu hàng hóa.
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh trình bày Báo cáo thẩm tra đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2021; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2022. (Ảnh: TTXVN)
Ngày 20/10, tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV,
Quốc hội đã nghe Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh
trình bày Báo cáo tóm tắt thẩm tra đánh giá kết quả thực hiện Kế hoạch
phát triển kinh tế - xã hội năm 2021; dự kiến Kế hoạch phát triển kinh
tế - xã hội năm 2022.
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh nêu rõ trên cơ sở Báo cáo của
Chính phủ, ý kiến các cơ quan của Quốc hội, các thành viên Ủy ban và Kết
luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội,
thay mặt Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội cơ bản nhất trí
với nhiều nội dung theo Báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện Kế
hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2021.
Báo cáo của Chính phủ được thực hiện công phu, chi tiết; các nhận
định, đánh giá bám sát Nghị quyết số 124/2020/QH14 về kế hoạch phát
triển kinh tế - xã hội năm 2021, các nghị quyết khác của Quốc hội có liên
quan và sát với tình hình thực tế hiện nay.
Báo cáo đã tiếp thu tối đa các ý kiến của các cơ quan của Quốc hội;
thể hiện sự chủ động, công tác phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan của
Chính phủ và Quốc hội.
KHẨN TRƯƠNG CHUẨN BỊ CHƯƠNG TRÌNH PHỤC HỒI VÀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ KHẢ THI, HIỆU QUẢ
Báo cáo nhấn mạnh trước việc dịch COVID-19 lần thứ 4 bùng phát mạnh,
đặc biệt là từ tháng Bảy đến nay với số ca lây nhiễm, tử vong tăng cao;
tác động, ảnh hưởng nghiêm trọng tới an sinh xã hội, phúc lợi xã hội,
sức khỏe, thể chất và tinh thần của người dân, làm quá tải hệ thống y tế
và các lực lượng tham gia phòng, chống dịch, công tác phòng, chống dịch
đã được thực hiện quyết liệt, toàn diện, kịp thời.
Báo cáo đánh giá chủ trương trong thời gian qua là đúng đắn, các biện
pháp được triển khai toàn diện và kịp thời, đạt được những kết quả quan
trọng. Đến nay, dịch bệnh cơ bản được kiểm soát trên phạm vi toàn quốc;
kịch bản ứng phó đối với từng mức độ diễn biến của dịch bệnh được ban
hành và bắt đầu chuyển sang giai đoạn thích ứng linh hoạt, kiểm soát
hiệu quả dịch bệnh với mục tiêu bảo vệ tối đa sức khỏe, tính mạng của
người dân; phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội; đưa đất nước chuyển
sang trạng thái bình thường mới sớm nhất có thể.
Một số điểm sáng, nổi bật trong điều hành kinh tế vĩ mô năm 2021: dự
kiến 8/12 chỉ tiêu đạt mục tiêu kế hoạch đề ra; kinh tế vĩ mô ổn định,
lạm phát được kiểm soát ở mức thấp, CPI bình quân 9 tháng tăng 1,82%, cả
năm ước tăng dưới 4%, đạt mục tiêu đề ra.
Thu ngân sách nhà nước ước vượt dự toán, bội chi ngân sách nhà nước
trong phạm vi dự toán (4% GDP), cơ bản bảo đảm nguồn lực cho công tác
phòng, chống dịch bệnh và thực hiện các nhiệm vụ cấp bách khác; huy động
vốn đầu tư toàn xã hội cả năm khoảng 35% GDP; công tác điều hành chính
sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, mặt bằng lãi suất giảm, tăng trưởng
tín dụng đạt 7,39% (cùng kỳ tăng 4,99%), dự kiến cả năm khoảng 12%.
Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục là động lực tăng trưởng
của toàn nền kinh tế (9 tháng tăng 6,05%); chỉ số sản xuất công nghiệp 9
tháng của một số địa phương tăng cao (Ninh Thuận tăng 32,6%; Đắk Lắk
tăng 25%; Hải Phòng tăng 19,7%...) là những tín hiệu tích cực về sự hồi
phục mạnh mẽ khi dịch COVID-19 được kiểm soát. An ninh lương thực cơ bản
được bảo đảm; ngành nông nghiệp 9 tháng qua của năm tăng 3,32% (cùng kỳ
năm 2020 tăng 1,65%; năm 2019 tăng 0,74%), tiếp tục đóng vai trò bệ đỡ
của nền kinh tế trong khó khăn.
Để nhìn nhận đầy đủ, toàn diện hơn kinh tế - xã hội năm 2021, Ủy ban
Kinh tế đề nghị Chính phủ quan tâm, đánh giá kỹ hơn một số vấn đề. Ủy
ban đề nghị Chính phủ có chiến lược ứng phó dịch bệnh gắn với hỗ trợ,
thúc đẩy phục hồi và phát triển kinh tế.
Hiện nay, một số chính sách ban hành, thực hiện chưa tương xứng với
tính chất phức tạp, dài hạn và quy mô tác động lớn của dịch COVID-19,
tiếp cận chính sách còn khó khăn, tỷ lệ giải ngân một số gói hỗ trợ đạt
thấp; còn hạn chế, bất cập và chưa kịp thời với một số đối tượng.
Các gói hỗ trợ về tài khóa và tiền tệ từ năm 2020 tới nay ước đạt
khoảng 4% GDP; cần báo cáo bổ sung đầy đủ hơn các nguồn lực từ ngân sách
trung ương, các khoản đóng góp xã hội khác cho công tác phòng, chống
dịch để phân tích, đánh giá kỹ hơn quy mô, mức độ phù hợp của các gói hỗ
trợ, làm cơ sở hoạch định chính sách cho giai đoạn tới.
Ủy ban đề nghị Chính phủ xem xét chấn chỉnh công tác phòng, chống
dịch, tránh tình trạng lơ là, chủ quan, sợ chịu trách nhiệm ở một số
nơi; việc áp dụng các biện pháp cách ly, phong tỏa, hạn chế di chuyển,
công tác phối hợp tại một số địa phương còn lúng túng, cứng nhắc, thiếu
tính đồng bộ, chưa được điều chỉnh kịp thời. Thông tin, truyền thông đôi
lúc còn chưa kịp thời, thông suốt. Tỷ lệ tiêm vaccine đã tăng khá nhanh
nhưng còn thấp so với thế giới.
Ủy ban cũng đề nghị Chính phủ đánh giá đầy đủ, tổng quan về nguyên
nhân của việc phải lùi thời điểm thực hiện cải cách tiền lương.
Về hoạt động doanh nghiệp, Ủy ban đề nghị Chính phủ đánh giá hiệu quả
việc áp dụng phương thức “ba tại chỗ," "một cung đường, hai điểm đến”;
việc yêu cầu xét nghiệm nhiều lần, giá xét nghiệm cao... đối với hoạt
động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, hợp tác xã.
Trước việc số lao động mất việc làm, thất nghiệp tăng cao, thu nhập
giảm mạnh, tiềm ẩn nguy cơ mất an ninh trật tự, an toàn xã hội; số lượng
lao động có việc làm phi chính thức gia tăng, Ủy ban kiến nghị Chính
phủ báo cáo cụ thể, thực chất tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng, thiếu
hụt lao động, chuyên gia với số lượng lớn tại một số địa phương, khu
công nghiệp; phương án giải quyết tình trạng lao động tự do rời khỏi các
tỉnh, thành phố lớn; chính sách thu hút lực lượng này quay trở lại nơi
làm việc; giải pháp giải quyết việc làm cho người lao động trở về quê.
Phương thức giáo dục trực tuyến được triển khai, tuy nhiên, cơ sở hạ
tầng kỹ thuật và việc tiếp cận công nghệ thông tin của giáo viên, phụ
huynh, học sinh chưa đồng bộ giữa các vùng miền, địa phương; việc triển
khai, thực hiện còn chưa đồng đều giữa các cấp học và giữa các cơ sở
giáo dục; chưa bảo đảm công bằng, bình đẳng trong khả năng tiếp cận của
học sinh; chưa bảo đảm tương tác tích cực với trẻ, nhất là trẻ em bậc
tiểu học.
Quang cảnh phiên họp. (Ảnh: TTXVN)
Năng lực y tế, nhất là hệ thống y tế cơ sở còn nhiều hạn chế; nhân
lực y tế thực hiện công tác phòng, chống dịch tại một số địa phương quá
tải, ảnh hưởng đến công tác điều trị; tình trạng “loạn giá” xét nghiệm;
kinh doanh mua bán khẩu trang, các thiết bị y tế giả, kém chất lượng,
làm giả các kết quả xét nghiệm… là vấn đề cần được quan tâm và khẩn
trương có giải pháp xử lý.
Trong những tháng cuối năm 2021, cơ bản nhất trí với giải pháp Chính
phủ đề ra, Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ tập trung nỗ lực cao nhất
cho phòng, chống dịch COVID-19;
bảo vệ sức khỏe, tính mạng của người dân, hạn chế đến mức thấp nhất các
ca mắc, tử vong do COVID-19; khẩn trương rà soát, tháo gỡ nhanh các khó
khăn, vướng mắc; xử lý các tồn đọng, điểm nghẽn, giảm thiểu các thủ tục
và chi phí trong sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu hàng hóa; không để xảy
ra tình trạng cục bộ, cát cứ trong ban hành và thực hiện các giải pháp
trên mức cần thiết, gây ảnh hưởng tiêu cực tới sản xuất kinh doanh, đời
sống xã hội.
Chính phủ cần chỉ đạo quyết liệt đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công;
bảo đảm an sinh xã hội, sớm đưa học sinh trở lại trường học ở những nơi
kiểm soát được dịch bệnh, bảo đảm an toàn; khẩn trương chuẩn bị Chương
trình phục hồi và phát triển kinh tế khả thi, hiệu quả, có phân chia
theo giai đoạn, sớm trình Quốc hội xem xét, quyết định.
KIÊN TRÌ MỤC TIÊU ỔN ĐỊNH KINH TẾ VĨ MÔ
Đồng tình với mục tiêu tổng quát được nêu trong Báo cáo của Chính
phủ, Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ cần cân nhắc tính khả thi khi thực
hiện chỉ tiêu GDP tăng 6-6,5%; giải trình rõ ràng, thuyết phục hơn về
tỷ lệ bội chi, cân đối xuất, nhập khẩu...
Ủy ban Kinh tế cơ bản thống nhất với các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu phát triển kinh
tế - xã hội và phòng, chống dịch COVID-19 năm 2022 trong Báo cáo của Chính
phủ, đồng thời đề nghị Chính phủ triển khai hiệu quả Chiến lược tổng
thể về phòng, chống dịch COVID-19 trong tình hình mới; đẩy nhanh tỷ lệ
tiêm vaccine, sớm đạt miễn dịch cộng đồng; phát triển, nâng cao năng lực
hệ thống y tế; xây dựng và triển khai có hiệu quả Chương trình nghiên
cứu vaccine; nâng cao ý thức của người dân và cộng đồng trong phòng,
chống dịch COVID-19.
Kiên trì mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô; duy trì ổn định thị trường
tài chính, tiền tệ, phối hợp chặt chẽ, cân bằng giữa chính sách tiền tệ
và chính sách tài khóa. Nghiên cứu, đề xuất phát hành trái phiếu Chính
phủ, tăng tỷ lệ nợ công phù hợp nhưng phải bảo đảm hiệu quả, bền vững,
bội chi không quá 4% GDP.
Xây dựng phương án, giải pháp ứng phó với hệ lụy từ làn sóng người
lao động di chuyển khỏi các tỉnh, thành phố lớn; khắc phục đứt gãy nguồn
cung lao động, thu hút lực lượng lao động quay trở lại nơi làm việc; sử
dụng hiệu quả, phát huy vai trò của Quỹ bảo hiểm thất nghiệp; Củng cố,
tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh; nâng cao hiệu quả công tác đối
ngoại và đẩy mạnh hội nhập quốc tế, triển khai quyết liệt ngoại giao
vaccine, ngoại giao kinh tế phục vụ thiết thực cho phục hồi và phát
triển kinh tế-xã hội./.
TTXVN